Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 8 Szkoły Podstawowej

Podręcznik: „Chemia Nowej Ery”-  Jan Kulawik, Teresa Kulawik, Maria Litwin

 

VII.  Kwasy

 

 

Ocena dopuszczająca [1]

 

Ocena dostateczna [1 + 2]

 

Ocena dobra [1 + 2 + 3]

 

Ocena bardzo dobra [1 + 2 + 3 + 4]

 

Ocena celująca

[ 1 + 2 + 3 + 4 + 5]

 

Uczeń:

– wymienia zasady bhp dotyczące obchodzenia się z kwasami

– zalicza kwasy do elektrolitów

definiuje pojęcie kwasy

opisuje budowę kwasów

opisuje różnice w budowie kwasów beztlenowych i kwasów tlenowych

zapisuje wzory sumaryczne kwasów: HCl, H2S, H2SO4, H2SO3, HNO3, H2CO3, H3PO4

podaje nazwy poznanych kwasów

– wskazuje wodór i resztę kwasową we wzorze kwasu

– wyznacza wartościowość reszty kwasowej

– wyjaśnia, jak można otrzymać kwas chlorowodorowy, fosforowy(V)

– wyjaśnia, co to jest tlenek kwasowy

– stosuje zasadę rozcieńczania kwasów

wyjaśnia, na czym polega dysocjacja elektrolityczna (jonowa) kwasów

– definiuje pojęcia: jon, kation i anion

zapisuje równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej kwasów (proste przykłady)

wymienia rodzaje odczynu roztworu

– wymienia poznane wskaźniki

– określa zakres pH i barwy wskaźników dla poszczególnych

 

Uczeń:

– udowadnia, dlaczego w nazwie danego kwasu pojawia się wartościowość

– wymienia metody otrzymywania kwasów tlenowych i kwasów beztlenowych

zapisuje równania reakcji otrzymywania poznanych kwasów

– wyjaśnia pojęcie tlenek kwasowy

– wskazuje przykłady tlenków kwasowych

wyjaśnia pojęcie dysocjacja elektrolityczna

zapisuje wybrane równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej kwasów

– nazywa kation H+ i aniony reszt kwasowych

określa odczyn roztworu (kwasowy)

– zapisuje obserwacje

z przeprowadzanych doświadczeń

– posługuje się skalą pH

– bada odczyn i pH roztworu

 

Uczeń:

zapisuje równania reakcji otrzymywania wskazanego kwasu

– wyjaśnia, dlaczego podczas pracy ze

stężonymi roztworami kwasów należy zachować szczególną ostrożność

projektuje doświadczenia,

w wyniku których można otrzymać omawiane na lekcjach kwasy

– wymienia poznane tlenki kwasowe

– wyjaśnia zasadę bezpiecznego rozcieńczania stężonego roztworu kwasu siarkowego(VI)

zapisuje i odczytuje równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej kwasów

zapisuje i odczytuje równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej w formie stopniowej dla H2S, H2CO3

– opisuje doświadczenia przeprowadzane na lekcjach (schemat, obserwacje, wniosek)

interpretuje wartość pH w ujęciu jakościowym (odczyny: kwasowy, zasadowy, obojętny)

opisuje zastosowania wskaźników

planuje doświadczenie, które pozwala zbadać pH produktów występujących w życiu codziennym

 

Uczeń:

– nazywa dowolny kwas tlenowy (określenie wartościowości pierwiastków chemicznych, uwzględnienie ich w nazwie)

projektuje i przeprowadza doświadczenia, w których wyniku można otrzymać kwasy

– identyfikuje kwasy na podstawie podanych informacji

– odczytuje równania reakcji chemicznych

– planuje doświadczalne wykrycie białka w próbce żywności (np.: w serze, mleku, jajku)

– opisuje reakcję ksantoproteinową

 

Uczeń:

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje

o powstawaniu i skutkach kwaśnych opadów oraz o sposobach

ograniczających ich powstawanie

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje

o właściwościach i wynikających z nich zastosowań niektórych kwasów, np. HCl, H2SO4

 

 

odczynów

rozróżnia doświadczalnie odczyny roztworów za pomocą wskaźników

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wszystkie treści z podstawy programowej oraz rozwiązuje zadania o wysokim stopniu trudności.

 

VIII.  Sole

 

 

Ocena dopuszczająca [1]

 

Ocena dostateczna [1 + 2]

 

Ocena dobra [1 + 2 + 3]

 

Ocena bardzo dobra [1 + 2 + 3 + 4]

 

Ocena celująca [1 + 2 + 3 + 4 + 5]

 

Uczeń:

– opisuje budowę soli

tworzy i zapisuje wzory sumaryczne soli (np. chlorków, siarczków)

– wskazuje metal i resztę kwasową we wzorze soli

tworzy nazwy soli na podstawie wzorów sumarycznych (proste przykłady)

tworzy i zapisuje wzory sumaryczne soli na podstawie ich nazw (np. wzory soli kwasów: chlorowodorowego, siarkowodorowego i metali, np. sodu, potasu i wapnia)

– wskazuje wzory soli wśród wzorów różnych związków chemicznych

– definiuje pojęcie dysocjacja elektrolityczna (jonowa) soli

– dzieli sole ze względu na ich rozpuszczalność w wodzie

– ustala rozpuszczalność soli w wodzie na podstawie tabeli rozpuszczalności soli i wodorotlenków w wodzie

zapisuje równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej (jonowej) soli rozpuszczalnych w wodzie

(proste przykłady)

– podaje nazwy jonów powstałych

w wyniku dysocjacji elektrolitycznej soli (proste przykłady)

– opisuje sposób otrzymywania soli trzema podstawowymi metodami (kwas + wodorotlenek, metal + kwas, tlenek metalu + kwas)

zapisuje cząsteczkowo równania reakcji otrzymywania soli (proste przykłady)

 

Uczeń:

– wymienia cztery najważniejsze sposoby otrzymywania soli

– podaje nazwy i wzory soli (typowe przykłady)

zapisuje równania reakcji zobojętniania w formach: cząsteczkowej, jonowej oraz jonowej skróconej

– podaje nazwy jonów powstałych

w wyniku dysocjacji elektrolitycznej soli

– odczytuje równania reakcji otrzymywania soli (proste przykłady)

– korzysta z tabeli rozpuszczalności soli i wodorotlenków w wodzie

– zapisuje równania reakcji otrzymywania soli (reakcja strąceniowa) w formach

cząsteczkowej i jonowej (proste przykłady)

zapisuje i odczytuje wybrane równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej soli

– dzieli metale ze względu na ich aktywność chemiczną (szereg aktywności chemicznej metali)

– opisuje sposoby zachowania się metali w reakcji z kwasami (np. miedź i magnez w reakcji z kwasem chlorowodorowym)

– zapisuje obserwacje z doświadczeń przeprowadzanych na lekcji

 

Uczeń:

tworzy i zapisuje nazwy i wzory soli: chlorków, siarczków, azotanów(V), siarczanów(IV), siarczanów(VI), węglanów,

fosforanów(V) (ortofosforanów(V))

zapisuje i odczytuje równania dysocjacji elektrolitycznej soli

– otrzymuje sole doświadczalnie

wyjaśnia przebieg reakcji

zobojętniania i reakcji strąceniowej

zapisuje równania reakcji otrzymywania soli

– ustala, korzystając z szeregu aktywności metali, które metale

reagują z kwasami według schematu: metal + kwas ® sól + wodór

projektuje i przeprowadza reakcję zobojętniania (HCl + NaOH)

– swobodnie posługuje się tabelą rozpuszczalności soli

i wodorotlenków w wodzie

projektuje doświadczenia pozwalające otrzymać substancje

średnio i trudno rozpuszczalne (sole i wodorotlenki) w reakcjach

strąceniowych

– zapisuje odpowiednie równania reakcji w formie cząsteczkowej

i jonowej (reakcje otrzymywania substancji średnio i trudno rozpuszczalnych w reakcjach

strąceniowych)

– podaje przykłady soli występujących w przyrodzie

– opisuje doświadczenia przeprowadzane na lekcjach (schemat, obserwacje, wniosek)

 

Uczeń:

– wymienia metody otrzymywania soli

– przewiduje, czy zajdzie dana reakcja chemiczna (poznane metody, tabela rozpuszczalności soli

i wodorotlenków w wodzie, szereg aktywności metali)

zapisuje i odczytuje równania reakcji otrzymywania dowolnej soli

– wyjaśnia, jakie zmiany zaszły

w odczynie roztworów poddanych reakcji zobojętniania

– proponuje reakcję tworzenia soli średnio i trudno rozpuszczalnej

przewiduje wynik reakcji strąceniowej

– identyfikuje sole na podstawie podanych informacji

– podaje zastosowania reakcji strąceniowych

projektuje i przeprowadza doświadczenia dotyczące otrzymywania soli

– przewiduje efekty zaprojektowanych doświadczeń dotyczących

otrzymywania soli (różne metody)

– opisuje zaprojektowane doświadczenia

 

Uczeń:

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje

o zastosowaniach najważniejszych soli: chlorków, węglanów, azotanów(V), siarczanów(VI)

i fosforanów(V) (ortofosforanów(V)).

 

 

– definiuje pojęcia reakcja

zobojętniania i reakcja strąceniowa

– odróżnia zapis cząsteczkowy od zapisu jonowego równania reakcji chemicznej

– określa związek ładunku jonu

z wartościowością metalu i reszty kwasowej

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wszystkie treści z podstawy programowej oraz rozwiązuje zadania o wysokim stopniu trudności.

 

IX.  Związki węgla z wodorem

 

 

Ocena dopuszczająca [1]

 

Ocena dostateczna [1 + 2]

 

Ocena dobra [1 + 2 + 3]

 

Ocena bardzo dobra [1 + 2 + 3 + 4]

 

Ocena celująca [1 + 2 + 3 + 4 + 5]

 

Uczeń:

– wyjaśnia pojęcie związki organiczne

– podaje przykłady związków chemicznych zawierających węgiel

– stosuje zasady BHP w pracy z tlenkiem węgla(II)

– definiuje pojęcie węglowodory

– definiuje pojęcie szereg homologiczny

definiuje pojęcia: węglowodory nasycone, węglowodory nienasycone, alkany, alkeny, alkiny

– zalicza alkany do węglowodorów nasyconych, a alkeny i alkiny – do nienasyconych

zapisuje wzory sumaryczne: alkanów, alkenów i alkinów

o podanej liczbie atomów węgla

rysuje wzory strukturalne

i półstrukturalne (grupowe): alkanów, alkenów i alkinów

o łańcuchach prostych (do czterech atomów węgla w cząsteczce)

podaje nazwy systematyczne alkanów (do czterech atomów węgla w cząsteczce)

podaje wzory ogólne: alkanów, alkenów i alkinów

– podaje zasady tworzenia nazw alkenów i alkinów

– przyporządkowuje dany węglowodór do odpowiedniego szeregu homologicznego

– opisuje budowę i występowanie metanu

– opisuje właściwości fizyczne i chemiczne metanu, etanu

– wyjaśnia, na czym polegają spalanie

 

Uczeń:

– wyjaśnia pojęcie szereg homologiczny

tworzy nazwy alkenów i alkinów na podstawie nazw odpowiednich alkanów

zapisuje wzory: sumaryczne, strukturalne i półstrukturalne (grupowe); podaje nazwy: alkanów, alkenów i alkinów

– buduje model cząsteczki: metanu, etenu, etynu

– wyjaśnia różnicę między spalaniem całkowitym a spalaniem

niecałkowitym

opisuje właściwości fizyczne

i chemiczne (spalanie) alkanów (metanu, etanu) oraz etenu i etynu

zapisuje i odczytuje równania reakcji spalania metanu, etanu, przy ograniczonym i nieograniczonym dostępie tlenu

– pisze równania reakcji spalania etenu i etynu

– porównuje budowę etenu i etynu

– wyjaśnia, na czym polegają reakcje przyłączania i polimeryzacji

wyjaśnia, jak można doświadczalnie odróżnić węglowodory nasycone od węglowodorów nienasyconych, np. metan od etenu czy etynu

– wyjaśnia, od czego zależą właściwości węglowodorów

– podaje obserwacje do wykonywanych na lekcji doświadczeń

 

Uczeń:

tworzy wzory ogólne alkanów, alkenów, alkinów (na podstawie wzorów kolejnych związków chemicznych w danym szeregu homologicznym)

– proponuje sposób doświadczalnego wykrycia produktów spalania węglowodorów

zapisuje równania reakcji spalania alkanów przy ograniczonym

i nieograniczonym dostępie tlenu

– zapisuje równania reakcji spalania etenu i etynu

– zapisuje równania reakcji otrzymywania etynu

– odczytuje podane równania reakcji chemicznej

zapisuje równania reakcji etenu i etynu z bromem, polimeryzacji etenu

– opisuje rolę katalizatora w reakcji chemicznej

wyjaśnia zależność między długością łańcucha węglowego

a właściwościami fizycznymi alkanów (np. stanem skupienia, lotnością, palnością, gęstością,

temperaturą topnienia i wrzenia)

– wyjaśnia, co jest przyczyną większej reaktywności węglowodorów nienasyconych w porównaniu

z węglowodorami nasyconymi

projektuje doświadczenie chemiczne umożliwiające odróżnienie węglowodorów nasyconych od węglowodorów nienasyconych

 

Uczeń:

– analizuje właściwości węglowodorów

– porównuje właściwości węglowodorów nasyconych

i węglowodorów nienasyconych

– opisuje wpływ wiązania wielokrotnego w cząsteczce węglowodoru na jego reaktywność

– zapisuje równania reakcji przyłączania (np. bromowodoru, wodoru, chloru) do węglowodorów zawierających

wiązanie wielokrotne

– projektuje doświadczenia chemiczne dotyczące węglowodorów

– analizuje znaczenie węglowodorów w życiu codziennym

 

Uczeń:

– wyszukuje, porządkuje i prezentuje informacje o naturalnych źródłach węglowodorów oraz o produktach destylacji ropy naftowej i ich zastosowaniach

– wyszukuje informacje na temat zastosowań alkanów, etenu i etynu

– wyszukuje, porządkuje i prezentuje informacje o właściwościach

i zastosowaniu polietylenu

 

 

całkowite i spalanie niecałkowite

– zapisuje równania reakcji spalania całkowitego i spalania niecałkowitego metanu, etanu

– podaje wzory sumaryczne i strukturalne etenu i etynu

opisuje najważniejsze właściwości etenu i etynu

– definiuje pojęcia: polimeryzacja, monomer i polimer

– opisuje wpływ węglowodorów nasyconych i węglowodorów nienasyconych na wodę bromową (lub roztwór manganianu(VII) potasu)

– opisuje przeprowadzane doświadczenia chemiczne

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wszystkie treści z podstawy programowej oraz rozwiązuje zadania o wysokim stopniu trudności.

 

X.  Pochodne węglowodorów

 

 

Ocena dopuszczająca [1]

 

Ocena dostateczna [1 + 2]

 

Ocena dobra [1 + 2 + 3]

 

Ocena bardzo dobra [1 + 2 + 3 + 4]

 

Ocena celująca [1 + 2 + 3 + 4 + 5]

 

Uczeń:

– dowodzi, że alkohole, kwasy karboksylowe, estry i aminokwasy są pochodnymi węglowodorów

– opisuje budowę pochodnych węglowodorów (grupa węglowodorowa + grupa funkcyjna)

– wymienia pierwiastki chemiczne wchodzące w skład pochodnych węglowodorów

– zalicza daną substancję organiczną do odpowiedniej grupy związków chemicznych

– wyjaśnia, co to jest grupa funkcyjna

– zaznacza grupy funkcyjne w alkoholach, kwasach karboksylowych, estrach,

aminokwasach; podaje ich nazwy

– zapisuje wzory ogólne alkoholi, kwasów karboksylowych i estrów

dzieli alkohole na monohydroksylowe i polihydroksylowe

zapisuje wzory sumaryczne i rysuje wzory półstrukturalne (grupowe), strukturalne alkoholi monohydroksylowych o łańcuchach prostych zawierających do czterech atomów węgla w cząsteczce

– wyjaśnia, co to są nazwy zwyczajowe i nazwy systematyczne

tworzy nazwy systematyczne alkoholi monohydroksylowych o łańcuchach prostych zawierających do czterech atomów węgla w cząsteczce, podaje zwyczajowe (metanolu, etanolu)

rysuje wzory półstrukturalne (grupowe), strukturalne kwasów

 

Uczeń:

– zapisuje nazwy i wzory omawianych grup funkcyjnych

– wyjaśnia, co to są alkohole polihydroksylowe

zapisuje wzory i podaje nazwy alkoholi monohydroksylowych o łańcuchach prostych

(zawierających do czterech atomów węgla w cząsteczce)

zapisuje wzory sumaryczny i półstrukturalny (grupowy)

propano-1,2,3-triolu (glicerolu)

– uzasadnia stwierdzenie, że alkohole

i kwasy karboksylowe tworzą szeregi homologiczne

– podaje odczyn roztworu alkoholu

zapisuje równania reakcji spalania etanolu

podaje przykłady kwasów organicznych występujących

w przyrodzie (kwasy: mrówkowy, szczawiowy, cytrynowy)

tworzy nazwy prostych kwasów karboksylowych (do czterech atomów węgla w cząsteczce)

i zapisuje ich wzory sumaryczne i strukturalne

– podaje właściwości kwasów metanowego (mrówkowego) i etanowego (octowego)

bada wybrane właściwości fizyczne kwasu etanowego (octowego)

– opisuje dysocjację elektrolityczną kwasów karboksylowych

– bada odczyn wodnego roztworu kwasu etanowego (octowego)

 

Uczeń:

– wyjaśnia, dlaczego etanol ma odczyn obojętny

– wyjaśnia, w jaki sposób tworzy się nazwę systematyczną glicerolu

– zapisuje równania reakcji spalania alkoholi

podaje nazwy zwyczajowe

i systematyczne alkoholi i kwasów karboksylowych

– wyjaśnia, dlaczego niektóre wyższe kwasy karboksylowe nazywa się kwasami tłuszczowymi

– porównuje właściwości kwasów organicznych i nieorganicznych

– porównuje właściwości kwasów karboksylowych

– dzieli kwasy karboksylowe

– zapisuje równania reakcji chemicznych kwasów karboksylowych

– podaje nazwy soli kwasów organicznych

podaje nazwy i rysuje wzory półstrukturalne (grupowe) długołańcuchowych kwasów monokarboksylowych (kwasów tłuszczowych) nasyconych (palmitynowego, stearynowego) i nienasyconego (oleinowego)

– określa miejsce występowania

wiązania podwójnego w cząsteczce kwasu oleinowego

projektuje doświadczenie chemiczne umożliwiające odróżnienie kwasu oleinowego od kwasów palmitynowego lub stearynowego

zapisuje równania reakcji

 

Uczeń:

– proponuje doświadczenie chemiczne do podanego tematu z działu Pochodne węglowodorów

– opisuje doświadczenia chemiczne (schemat, obserwacje, wniosek)

– przeprowadza doświadczenia chemiczne do działu Pochodne węglowodorów

– zapisuje wzory podanych alkoholi i kwasów karboksylowych

– zapisuje równania reakcji chemicznych alkoholi, kwasów karboksylowych o wyższym stopniu trudności (np. więcej niż cztery atomów węgla w cząsteczce)

– wyjaśnia zależność między długością łańcucha węglowego a stanem skupienia i reaktywnością alkoholi oraz kwasów karboksylowych

– zapisuje równania reakcji otrzymywania estru o podanej nazwie lub podanym wzorze

planuje i przeprowadza doświadczenie pozwalające

otrzymać ester o podanej nazwie

– przewiduje produkty reakcji chemicznej

– identyfikuje poznane substancje

– omawia szczegółowo przebieg reakcji estryfikacji

– omawia różnicę między reakcją estryfikacji a reakcją zobojętniania

– zapisuje równania reakcji chemicznych w formach: cząsteczkowej, jonowej i skróconej

jonowej

 

Uczeń:

– wyszukuje, porządkuje i prezentuje informacje na temat zastosowań glicerolu

– wyszukuje informacje na temat zastosowań kwasów organicznych występujących w przyrodzie

– wyszukuje informacje o właściwościach estrów w aspekcie ich zastosowań

 

 

monokarboksylowych o łańcuchach prostych zawierających do dwóch atomów węgla w cząsteczce; podaje ich nazwy systematyczne i zwyczajowe (kwasu metanowego i kwasu etanowego)

– zaznacza resztę kwasową we wzorze kwasu karboksylowego

opisuje najważniejsze właściwości metanolu, etanolu i glicerolu oraz kwasów octowego i mrówkowego

bada właściwości fizyczne glicerolu

zapisuje równanie reakcji spalania metanolu

– dzieli kwasy karboksylowe na nasycone i nienasycone

– wymienia najważniejsze kwasy tłuszczowe

opisuje najważniejsze właściwości długołańcuchowych kwasów karboksylowych (stearynowego

i oleinowego)

– definiuje pojęcie mydła

– wymienia związki chemiczne, które są substratami reakcji estryfikacji

– definiuje pojęcie estry

– opisuje zagrożenia związane

z alkoholami (metanol, etanol)

opisuje najważniejsze zastosowania metanolu i etanolu

– wśród poznanych substancji wskazuje te, które mają szkodliwy wpływ na organizm

– omawia budowę i właściwości aminokwasów (na przykładzie glicyny)

– podaje przykłady występowania aminokwasów

zapisuje równania reakcji spalania i reakcji dysocjacji elektrolitycznej

kwasów metanowego (mrówkowego) i etanowego (octowego)

zapisuje równania reakcji kwasów metanowego (mrówkowego)

i etanowego (octowego) z metalami, tlenkami metali i wodorotlenkami

– podaje nazwy soli pochodzących od kwasów metanowego (mrówkowego) i etanowego (octowego)

podaje nazwy długołańcuchowych kwasów monokarboksylowych

(przykłady)

– zapisuje wzory sumaryczne kwasów: palmitynowego, stearynowego

i oleinowego

– wyjaśnia, jak można doświadczalnie udowodnić, że dany kwas karboksylowy jest kwasem nienasyconym

– podaje przykłady estrów

wyjaśnia, na czym polega reakcja estryfikacji

tworzy nazwy estrów pochodzących od podanych nazw kwasów

i alkoholi (proste przykłady)

– opisuje sposób otrzymywania wskazanego estru (np. octanu etylu)

– zapisuje równania reakcji otrzymywania estru (proste przykłady, np. octanu metylu)

– wymienia właściwości fizyczne octanu etylu

opisuje negatywne skutki działania metanolu i etanolu na organizm

– bada właściwości fizyczne omawianych związków

– zapisuje obserwacje z wykonywanych doświadczeń chemicznych

chemicznych prostych kwasów karboksylowych z alkoholami monohydroksylowymi

– zapisuje równania reakcji otrzymywania podanych estrów

– tworzy wzory estrów na podstawie nazw kwasów i alkoholi

tworzy nazwy systematyczne

i zwyczajowe estrów na podstawie nazw odpowiednich kwasów karboksylowych i alkoholi

– zapisuje wzór poznanego aminokwasu

opisuje budowę oraz wybrane właściwości fizyczne i chemiczne

aminokwasów na przykładzie kwasu aminooctowego (glicyny)

– opisuje właściwości omawianych związków chemicznych

– bada niektóre właściwości fizyczne i chemiczne omawianych związków

– opisuje przeprowadzone doświadczenia chemiczne

– analizuje konsekwencje istnienia dwóch grup funkcyjnych w cząsteczce aminokwasu

zapisuje równanie kondensacji dwóch cząsteczek glicyny

– opisuje mechanizm powstawania wiązania peptydowego

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wszystkie treści z podstawy programowej oraz rozwiązuje zadania o wysokim stopniu trudności.

 

XI.  Substancje o znaczeniu biologicznym

 

Ocena dopuszczająca [1] Ocena dostateczna [1 + 2] Ocena dobra [1 + 2 + 3] Ocena bardzo dobra [1 + 2 + 3 + 4] Ocena celująca [1 + 2 + 3 + 4 + 5]
 

Uczeń:

wymienia pierwiastki chemiczne, których atomy wchodzą w skład cząsteczek: tłuszczów, cukrów

i białek

definiuje białka jako związki chemiczne powstające

z aminokwasów

– definiuje pojęcia: denaturacja, koagulacja, żel, zol

wymienia czynniki powodujące denaturację białek

– podaje reakcje charakterystyczne białek i skrobi

– wyjaśnia, co to są związki

wielkocząsteczkowe; wymienia ich przykłady

 

Uczeń:

– opisuje wpływ oleju roślinnego na wodę bromową

– wyjaśnia, jak można doświadczalnie odróżnić tłuszcze nienasycone od tłuszczów nasyconych

wymienia czynniki powodujące koagulację białek

bada właściwości fizyczne wybranych związków chemicznych (glukozy, fruktozy, sacharozy, skrobi i celulozy)

– wykrywa obecność skrobi i białka w produktach spożywczych

 

Uczeń:

– wyjaśnia, dlaczego olej roślinny odbarwia wodę bromową

definiuje białka jako związki chemiczne powstające w wyniku kondensacji aminokwasów

– definiuje pojęcia: peptydy, peptyzacja, wysalanie białek

opisuje różnice w przebiegu denaturacji i koagulacji białek

– definiuje pojęcie wiązanie peptydowe

projektuje i przeprowadza doświadczenie chemiczne

umożliwiające odróżnienie tłuszczu nienasyconego od tłuszczu nasyconego

projektuje doświadczenia

chemiczne umożliwiające wykrycie białka za pomocą stężonego roztworu kwasu azotowego(V)

– planuje doświadczenia chemiczne umożliwiające badanie właściwości omawianych związków chemicznych

– opisuje przeprowadzone doświadczenia chemiczne

 

Uczeń:

– podaje wzór tristearynianu glicerolu

projektuje i przeprowadza doświadczenia chemiczne umożliwiające wykrycie białka

– wyjaśnia, na czym polega wysalanie białek

– planuje i przeprowadza doświadczenie chemiczne weryfikujące postawioną hipotezę

– identyfikuje poznane substancje

– wymienia najważniejsze właściwości omawianych związków chemicznych

 

Uczeń:

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje o budowie tłuszczów (jako estrów glicerolu

i kwasów tłuszczowych), ich klasyfikacji pod względem pochodzenia, stanu skupienia i charakteru chemicznego oraz o wybranych właściwościach fizycznych, znaczeniu i zastosowaniu tłuszczów

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje o budowie i właściwościach fizycznych oraz znaczeniu i zastosowaniu białek

– wyszukuje, porządkuje, porównuje i prezentuje informacje o budowie

cukrów (glukozy, fruktozy, sacharozy, skrobi i celulozy), ich klasyfikacji oraz

o wybranych właściwościach fizycznych, znaczeniu i zastosowaniu cukrów

Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował wszystkie treści z podstawy programowej oraz rozwiązuje zadania o wysokim stopniu trudności.